TM HYZMAT BILMELI
Pul hakynda faktlar


Pul bilen išim yok diÿip ÿašaÿan adamlar dünÿäde az. Käbirleri puly ÿigrenÿär, käbir adamlaryñ bar aladasy pul, käbiri puly mašgalasyndanam ÿokary goÿÿarlar. Biz bolsa bir näçe gyzykly faktlary taÿÿarladyk.

“Teññe” ÿa-da “монета” (rus. dili) sözi gadymy Rimde döräpdir. Bu, Rim ÿašaÿjylaryñ ynanÿan Hudaÿynyñ ady bolup, latyn sözünden terjime edilende “maslahat” diÿmekligi añladyar. “Moneta” hudaÿyñ Hramynyñ ÿanynda metaldan ÿasalyan pullaryñ masterskoÿy (ussahanasy?) bardy. Šonuñ üçin šol pullara “moneta” diÿip dakdylar. Iñlis sözi “money” hem šol sözden ybarat bolÿar.

Gadymy Grekde (Gresiÿada?) teññeli pul bolan ÿagdaÿyndada, Sparta šäherinde bize tanyš loma we gurlušyk demirlere meñzeš metallar pul hökmünde ulanypdyr. Bu hem öz gezeginde Sparta šäheriniñ ÿašaÿjylary ogurlyk etmez we baÿlyga gyzmaz ÿaly edilipdir.

Bütin dünyä tanyš dollar ($) belgisi Amerikanyñ pullaryndan öñ hem döräpdir. Ilki bašda dollar belgisi ABŠ-nyñ çäklerinde meksika ÿašayjylaryñ ulanan “Peso” pulynda (валюта?) ÿüze çykypdyr. “Peso” pul belgisini kiçeltjek bolup, P bilen S harplaryny birikdirip $ dollar belgisini döredipdirler.

Šu günler iñ agyr gyzyl (altyn?) teññe Awstraliyada yerlešyär. Onuñ diametri 80sm, ini hem 12sm. Ol altynyñ 999-njy probasyndan ÿasalan. Gigantyñ nominal bahasy - 1 million amerikan dollary, em-ma šol uguryñ hünärmenleri sanap ölçande 55 million dollar bahasyny çykardylar.

Isaak Nyutonyñ ady ešidilende bize mifiki alma bn dünyäniñ kanuny göz öñüne gelÿär. Em-ma bütin dünÿä muña diñe fiziki kanunlar üçin minnetdar däl. Nyuton, teññaniñ gapdal (на рёбрах) tarapynda çyzyklary geçirmegi oÿlap tapypdyr. Bu, gymmat teññeleri poddelkalardan tapawutlandyrmak üçin edilendir.

Šu gün, dünÿade iñ gymmat teññe - “göyberilen saç”. Ol 1794-nji ÿylda ABŠ-da ÿasalan. Auksiona çykarylyp- 7.850.000 ($) dollara satylypdyr.

Alfredi şol döwrün alymlaryna garanyda ony tapawutlandyryan tarapy, onun öz döreden zadynyn dowamyny getirmek we ol söwdada üstünliklidi. Bir adamda ol inzeneri, döredijini, reklam agenty, dinamiti öndürmekde dürlü açyşlary edyar.
Biziñ “kagyz pullary” diÿen zadymyz kagyzdan yasalanok eken. Olar ÿörite agyr ÿagdaÿlara garšy bolan serišdelerden ÿasalan. Onuñ “matasy” pagtadan we “Lyon-dan” yasalan. Mundan bašgada, dünÿäniñ köp ÿurtlarynda pullar inçe plastik materialdan ÿasalÿar.


Makala baha ber:

Reýting: 5.0/5 (4 baha berildi berildi)

Okaldy: 410.


Makala hakda pikiriňiz paýlaş! (diňe adyňyzy görkezseňiz bolýar)

(1)



 Ahmedik

Gaty gowy...
02.02.19 04:55

Teswir galdyr





Makalany haladyňmy? Onda salgysyny (ssylkasyny) dostlaryň bilen paýlaş!


Okamagy maslahat berýäs


Aýdym Gyzykly Lenta Kino Habarlaşmak